Energiebesparing, de vergeten milieuregel

Energieverbruikers, van middelgroot tot groot, zijn verplicht om besparende maatregelen te nemen als de terugverdientijd onder de vijf jaar ligt. Maar veel gemeenten handhaven dit vrijwel niet. Exsin-adviseur Rick Boerkamp over de ‘vergeten milieuregel’.

Al met de Wet milieubeheer uit 1993 werd energiebesparing in wetgeving opgenomen. Vanaf 2008 is de verplichting energie te besparen in het Activiteitenbesluit te vinden. De invulling ervan schoot echter tekort. Pas in 2013 werd energiebesparing één van de pijlers van het Energieakkoord. Zo zou de besparingsverplichting prioriteit krijgen en kwam er een systematiek van erkende maatregelen. Deze concrete lijsten met maatregelen hebben geen juridische status. Ze geven duidelijkheid, maar laten veel vrijheid voor zowel het bedrijfsleven als het bevoegd gezag. Ook het kabinet Rutte-II zag dat uiteindelijk in. “De vrijwillige fase is voorbij”, zei minister Kamp eind 2016. Het beleid ontwikkelt zich nu van vrijwillige afspraken naar verplichtende maatregelen. Niet alleen voor de energie-intensieve industrie, ook voor kantooreigenaren. Vanaf 2023 moet elk kantoor minimaal energielabel C hebben.

Twintig extra toezichthouders gaan de lacune in handhaving vullen. Deze energie-inspecteurs houden niet alleen toezicht, maar helpen ook bij besparingsprojecten. In Den Bosch controleerden inspecteurs in vijf jaar tijd 440 grote energieverbruikers. De totale besparing die daaruit voortvloeide staat gelijk aan de jaarproductie van vijf windmolens, zo blijkt uit een evaluatie.

Het uitgangspunt voor de handhaving wordt de lijst met erkende maatregelen, uitgesplitst naar bedrijfstak. Per 1 juli 2017 treden er lijsten in werking voor hotels, restaurants, recreatie- en sportinstellingen, de mobiliteitsbranche, levensmiddelenbranche en de agrarische sector. In 2018 volgt een derde lichting. Ondertussen wordt er een Energie Prestatie Keuring ingesteld, kortweg EPK. Die meet bedrijven door en helpt ze met een besparingsplan. De EPK maakt de voorschriften inzichtelijker en de besparing voorspelbaarder. Voor het toezicht komt een online tool.

Het Energieakkoord uit 2013 is nog maar de opstart van de energietransitie. De opgave voor de komende jaren is enorm. Zeker na de klimaattop in Parijs en de Nationale Klimaattop staat de noodzaak en urgentie wel vast. Ondertussen blijft Nederland helaas achterlopen. Het komt er nu op aan. De Nederlandse overheid heeft een belangrijke verantwoordelijkheid. Duidelijke kaders en richtinggevend beleid zijn daarin belangrijk. Bedrijven verleiden én verplichten.

In een tweede energieakkoord (of zelfs in de Klimaatwet) is het zaak energiebesparing bij bedrijven verder op te pakken. Er is zoveel winst te behalen! Niet alleen in energiebesparing en minder uitstoot, maar ook financieel: een lagere energierekening geeft een hogere winstmarge.

Auteur: Rick Boerkamp. Rick Boerkamp werkt bij Exsin als adviseur Omgeving, specialisatie Milieu. Daarnaast is hij wooncoach in de gemeente Voorst. In die rol informeert hij bewoners over energiebesparing.

 

Exsin levert denkkracht en mankracht in de niche van vergunningverlening, toezicht en handhaving binnen het fysieke domein. Voor omgevingsdiensten en gemeenten voeren wij controles uit bij bedrijven op de naleving van de regelgeving ten aanzien van energiebesparing. Heeft uw organisatie extra ondersteuning nodig op dit vlak, neem dan contact met ons op.

Heeft u inhoudelijke vragen over dit artikel, dan kunt u contact opnemen met adviseur Rick Boerkamp ( rboerkamp@exsin.nl / 06-36582612 ).